علی جعفری، کارآفرین و هم‌بنیان‌گذار "سیج هود" - 161

این مصاحبه بیشتر روی تجربه‌های کارآفرینی و سرمایه‌گذاری در استارتاپ‌ها، مخصوصاً استارتاپ ادرو و بعداً ریحون تمرکز دارد. خلاصه نکات اصلی گفت‌وگو:

• شروع و رشد ادرو: بنیان‌گذاران با هدف ایجاد یک شبکه تبلیغاتی کارشان را آغاز کردند. با ورود سرمایه‌گذاران بزرگی مثل سرآوا، رشد سریع اتفاق افتاد. پس از برجام فروش از چندصد میلیون تومان به چندصدهزار یورو رسید.

• اشتباهات اولیه: در راند اول سرمایه‌گذاری، سهم زیادی به سرمایه‌گذار واگذار شد که باعث کاهش انگیزه و کنترل بنیان‌گذاران شد. همچنین تمرکز بیش از حد روی رشد عددی و رقابت ناسالم به جای تمرکز روی ویژن و محصول، از دیگر اشتباهات بود.

• فشار سرمایه‌گذاران: سرمایه‌گذاران روی رشد سریع و عددسازی فشار می‌آوردند. این فشار باعث می‌شد تیم‌ها تمرکز خود را از توسعه محصول و ارزش واقعی بردارند و صرفاً به فکر ارائه اعداد رشد برای گزارش‌های ماهانه باشند.

• ادغام‌ها و همکاری‌ها: همکاری‌ها و مذاکراتی با سرآوا، آواتک، دیجیکالا و حتی شرکت‌های خارجی مثل WPP انجام شد. بعضی از این مذاکرات به دلیل فشارها، سوءمدیریت یا تغییر شرایط سیاسی (مثل لغو برجام) به نتیجه نرسیدند.

• چالش‌های داخلی: اختلاف نظر میان تیم‌ها و سرمایه‌گذاران، عدم شفافیت در تصمیم‌گیری‌ها، و نبود اعتماد متقابل مشکلات جدی ایجاد کرد.

• درس‌های مهم:

  1. در مراحل اولیه نباید سهم زیادی به سرمایه‌گذار داده شود.
  2. تمرکز باید بر محصول و ارزش‌آفرینی واقعی باشد نه صرفاً رشد عددی.
  3. انتخاب سرمایه‌گذار درست به‌اندازه‌ی جذب سرمایه اهمیت دارد.
  4. شرایط سیاسی و اقتصادی کشور می‌تواند تأثیر بزرگی بر سرنوشت استارتاپ داشته باشد.
  5. نبود اعتماد در سطح دولت، سرمایه‌گذار و کارآفرین باعث شکل‌گیری زنجیره‌ای از مشکلات می‌شود.

• نتیجه‌گیری: تجربه ادرو و ریحون نشان داد که استارتاپ‌ها علاوه بر محصول و بازار، باید به روابط سرمایه‌گذار، سیاست‌های کلان و مدیریت داخلی هم توجه ویژه داشته باشند. اگر همین استارتاپ در کانادا یا آمریکا اجرا می‌شد، احتمالاً مسیر کاملاً متفاوتی را طی می‌کرد.